We Need To Talk About Kevin

Ham and eggs, pork and beans, would have had more, boys, but the cook was so mean

We Need To Talk About Kevin is een van de meest intrigerende én irritante films van het afgelopen cinemajaar. Eigenlijk is de film één lange provocatie, zowel van de personages onderling, als van de film naar de kijker. Dat begint al met de titel. Dat gesprek, tussen echtgenoten, het komt 'r dus nooit van. Sterker nog, ik vind dat de film ook niet met de kijker converseert over 'het onderwerp' Kevin. Dit is geen realistisch menselijk verhaal over hoe je als ouder(s) het verwerken van je doorgedraaide kind handlet, waar het in het begin nog even op lijkt, of wat je als kijker gewoontegetrouw denkt. De film volgt één lange nihilistische lijn, het ontsporen van 'Chucky' Kevin, van nul tot nu, zonder dat er mensen 'nader' tot elkaar komen. Het kostte me een paar uur denkwerk – een plezierige vorm van uitlokking –, maar toen vond ik het akelig schematische eigenlijk heel gepast. Kevin irriteert iedereen, de film irriteert de kijker. Vorm en inhoud vallen samen.


In het eerste half uur is de film conventioneel goed, en daar wellicht tóch op zijn sterkst. Regisseur Lynne Ramsey laat een geslaagde maalstroom aan korte scenes uit heden en verleden overkoken, die tezamen de lugubere koortsdroom schetsen waarin het leven van Kevins moeder (Tilda Swinton) is belandt. We zien bijvoorbeeld flitsen van Swinton op dat beruchte tomatenfestival in Spanje, een uiterst ranzig ritueel. Het is een eerste hint voor de bijzondere beeldspraak die de film opzet.
Eten = moord. Net als bij de gedichten van de Vijftigers lijkt die (autonome) associatie alleen ín het kunstwerk te bestaan, maar de film blijft de metafoor dermate consequent (en natuurlijk weer op het vermoeiende af) benadrukken, dat als vanzelf het woord 'Freud' begint te dagen. In een film over een moeder-zoon complex is dat ook weer niet zo vreemd. Wat zei de Oostenrijkse zielenknijper eigenlijk over de 'orale fase'. Het kind ontdekt dat het een eigen lichaam heeft, en realiseert zich daardoor, veel belangrijker, het bestaan van pijn. Het richt al zijn lustgevoelens op de mond, het binnenkrijgen van voedsel, kortom, de tepel. Ik begon me hoe langer hoe meer te verbazen dat er geen borstvoeding-scene in deze film zit. Ik zie het zonder moeite voor me; Kevin gulzig lurkend aan de moederborst, die zichtbaar onder zijn ruwe behandeling lijdt, en als Kevin de laatste druppel heeft verorberd, rest enkel nog een beeld van een schrale, gekloofde tepel. (Een druppeltje bloed erbij misschien?)


Toch is het ontbreken van zo'n scene ergens ook logisch, zo'n intieme band hebben de twee nooit. En Freuds orale fase symboliseert juist het losweken van kind en moeder, wat rest is de speen. Geen instant-bevrediging meer op het moment dat het kind dat wil. Maar, toegegeven – daar gaat mijn theorietje – met óf zonder moeder voelt Kevin enkel haat en leegte; hij hééft helemaal geen persoonlijkheid. Bovendien zijn er meer dan genoeg al even verontrustende eetscenes als de imaginaire. Of Kevin nu vijf jaar is of vijftien, hij grijpt elke kans aan om onsmakelijk te gaan zitten schranzen. Bloederige boterhammen met jam, een hele kip, de bekende erotische lychees, zelfs in een duur restaurant gaat hij broodballetjes zitten fabriceren. Het enige moment dat hij toenadering tot zijn moeder zoekt volgt (dus!) nádat zijn eten eruit is gekomen! Moeder Tilda Swinton doet ook zelf volop mee aan de eet-metafoor. Ze maakt bitchy opmerkingen over mensen met overgewicht en wordt door Kevin betrapt terwijl ze echtgenoot John C Reilly's 'bacon' 'verorbert'. Serieuzer, in de eerste fase van de film eet ze een omelet waar stukjes schaal in zitten. (Eieren, vat u 'm!) Een van de vele haast misselijkmakende scenes.


Die eieren brengen ons ook weer terug bij het provocatieve aspect aan de film. Caviakiller Kevin daagt continu zijn omgeving uit, schreeuwend om een reactie, maar in het 'nu', dus na Kevins gruweldaad, krijgt Tilda Swinton het pas echt op haar bordje. Mensen besmeuren haar huis, gaan haar fysiek te lijf, en vernielen haar boodschappen. 'Waarom!?' vraagt de naïeve kijker zich in eerste instantie af. Is zij dan zelf geen slachtoffer? Het antwoord daarop is te vinden in een shot dat zowel aan het begin als eind terugkeert. Moeder en de sterk op mama lijkende puber-Kevin wassen zich in zuiver water, en hun gezichten verglijden in elkaar. Denk nu terug aan het hierboven gequote skiffle-liedje, van Lonnie Donegan, dat tweemaal op de soundtrack klinkt. 'But the cook was so mean.' De omgeving acht de producent even schuldig als het product; niet in de laatste plaats omdat Kevins ultieme provocatie eindelijk heeft gewerkt. Zijn moeder laat 'm ook na de rechtszaak niet vallen. Ze omhelst 'm zelfs. Eindelijk, een band.

(door Ludo)

Comments

[Geplaatst door: Stonehead]

Da's wel heel toevallig, ik heb 'm net vandaag gezien. Een erg nare en irritante film inderdaad, en juist door het feit dat Kevin volledig doordraait óók niet aan te raden aan kennissen die zelf vijandige rotkinderen hebben. Maar tegelijk is het ook een goede film, doordat je meemaakt wat er door zo'n moeder moet heengaan - al blijft zij er wel erg stoïcijns onder en is de situatie erg gedramatiseerd, de vader lijkt bijvoorbeeld lang óók niet in de gaten te willen hebben dat er vanalles misgaat en je ziet niets over Kevins vriendjes of hoe hij zijn kennis dan wél opdoet. Niet voor niets eindigt de film (spoiler) met de vraag wie er nu echt met de straf zit opgescheept. Wat dat betreft zie ik de symboliek van de watershots juist anders: Tilda dompelt zich erin onder, Kevin steekt enkel even zijn vinger erin. De hopeloze nihiliteit in de eindscene is al even irritant ("Ik dacht eerst dat ik wist waarom ik het deed, nu weet ik het niet meer zo zeker"). Maar ja.

Een film als Tonio, dus: eigenlijk alleen aan te raden om te kijken aan de daders van schietpartijen, zodat ze misschien iets meekrijgen van het leed...

[Geplaatst door: Arnout]

Eens dat het eerste half uur het sterkst is.

Wat ik goed aan de film vind is dat je als kijker niet precies weet wat nou eigenlijk de rol, verantwoordelijkheid van de moeder is met betrekking tot de gruwelijke daad van zoontjelief, waarom de mensen zo gemeen en zonder mededogen tegen haar zijn en waarom ze de schuld gelaten draagt, want schuldig voelt ze zich.
(Dat is de reden waarom Swinton de eieren met schaal eet - eieren die kapot geslagen zijn door een boze buurtgenoot - is omdat ze zich schuldig en verantwoordelijk voelt), maar is ze ook verantwoordelijk voor het leed dat haar zoon heeft aangericht?

In een van de eerste scènes zie je haar met de kinderwagen, met daarin een huilend kind verlichting zoeken bij een wegwerker met drilboor, om het gekrijs maar niet te horen, ze had de baby ook kunnen pakken en proberen het te troosten?
Gebrek aan moederliefde?
Moeder weet dat haar zoon sadistisch is en ze is zelfs bang dat hij haar dochtertje iets aan doet. Waarom heeft ze geen hulp gezocht?
We krijgen bewust de rechtszitting niet te zien, dat had wellicht wel wat prijsgegeven van het waarom de mensen haar ook zo haten.

[Geplaatst door: Ludo]

mooie gedachten :)

die scene met de drilboor is inderdaad ook cruciaal en een sleutel. De moeder countert 'distortion' met 'distortion'

de vader is duidelijk het minst geslaagde aspect, hij en dat dochter vormen voor mij de laag die het noodzakelijk maakt enig 'realisme' hierin te zoeken - eh- los te laten.
ik zou bijna zeggen was het niet beter geweest dat Kevin enig kind was van een single mom (wat hun band dan nog sterker/gevaarlijker en van elkaar afhankelijker zou maken)

"Een film als Tonio, dus"

die volg ik even niet, is er een film die Tonio heet, die ik niet ken (ik zit ineens met AFTH in mijn hoofd, en dat boek over een gestorven zoon)

die daad van Kevin vond ik trouwens wel weer heel bijbels, in de bijbel ben ik nog minder dan in Freud thuis, maar toch, engelen schieten pijlen en even googlen en ik heb al een quote over een uitgepikt oog te pakken (voor kinderen die niet luisteren naar hun ouders)

[Geplaatst door: Ludo]

btw

"Tilda dompelt zich erin onder, Kevin steekt enkel even zijn vinger erin. "

1e keer (na 5 minuten in de film) steken ze allebei hun hoofd in 't water. tweede keer dat die scene langskomt (anderhalf uur later) inderdaad niet. (Hoe dat te rijmen valt weet ik effe niet, het is toch dezelfde 'scene') Maar goed, te lang over nagedacht al :)

[Geplaatst door: Stonehead]

(Losse flodder van mij, inderdaad: Tonio is uiteraard alleen een boek, maar het werd onlangs door een rechter bij wijze van straf opgelegd om te lezen aan een doodrijder in België. A.F.Th. werd daarover geïnterviewd in NRC en voelde zich gelaten soort van vereerd.)

[Geplaatst door: Ludo]

ah dat heb ik toch ook wel gelezen ja, al bleef bij mij vooral het beeld hangen dat een hele jail row aan de Dostojevski zou moeten. (Wat een verzonnen voorbeeld van het lokale krantje was van mogelijke 'straf'boeken, de krant merkte 'fijntjes' op dat de Bijbel waarschijnlijk voor elk mogelijke misdaad geschikt zou zijn)

[Geplaatst door: Olaf K.]

En wat vinden we van de mogelijkheid dat we te maken hebben met een hoogst onbetrouwbaar vertelperspectief? Een moeder die toch echt zegt haar best te doen, maar ik feite nooit is voor Kevin wat ze voor haar dochter wel is? De moeder en niet Kevin als slechterik? De boosheid van de omgeving verraadt als het ware het rooskleurige beeld dat ze van zichzelf heeft. Een beeld dat ze gaandeweg genoodzaakt is bij te stellen en culmineert in de omhelzing in de gevangenis.

[Geplaatst door: Ludo]

"zonder jou was mama gelukkig, now she just wishes she was back in FRANCE"

de moeder als totale slechterik zal wel een hoop hersengymnastiek vereisen, maar ik vind (inderdaad, zie boven) wel dat de film heel sterk hint op moeder = meer dader dan slachtoffer.

[Geplaatst door: Olaf K.]

Na ja slechterik. De moeder vlucht, he. Ze behangt de hele kamer met reisfolders, etc. De vraag is of dat het gevolg is van Kevins gedrag of de oorzaak.

[Geplaatst door: Ludo]

goed punt, dat escapisme in letterlijke en imaginaire reizen, hmm, jemig het wordt steeds ingewikkelder zo.

(de echtgenoot verwijt haar dat toch ook he, verdwijnt ze niet ergens en dat hij haar dan op komt zoeken; 'dit is de laatste keer'.)

Nu Ratcatcher nog eens zien.